Stichting Projecthulp Haïti
Nieuws uit Haïti verzorgd door COHAN
15 december
Op 12 december trokken duizenden mensen door de straten van Port-au-Prince. Ze protesteerden tegen de 'neoliberale politiek van de regering' en eisten dat zij maatregelen neemt tegen Haïti's afhankelijkheid van voedselimport. Een van de organisatoren (directeur van Action Aid) benadrukte de noodzaak de nationale voedselproductie nieuw leven in te blazen en actie te ondernemen tegen de verslechtering van het milieu. Een ander, Chavannes Jean Baptiste (Mpp) keerde zich tegen het verbouwen van gewassen voor biobrandstof. Hij vindt het onaanvaardbaar dat in een land, waar het meeste voedsel geïmporteerd wordt, landbouwgrond hiervoor gebuikt wordt. Hij is blij met 'deze nog nooit geziene eensgezindheid van boerenorganisaties om de levensomstandigheden van de bevolking te verbeteren en de aanval van het neoliberalisme af te slaan'.
Voorafgaand aan deze betoging waren er door een groot aantal boerenorganisaties workshops gehouden. De betoging zelf werd ondersteund door de Nationale Organisatie voor Voedselzekerheid, door Oxfam en veel andere organisaties.
Voor een dependance van het ministerie van Onderwijs op Canapé Vert eisten ouders het geld dat Canada voor hen zou hebben overgemaakt. De spanning liep op toen de menigte de namen riep van mensen die, zonder zich vooraf te hebben laten registreren, cheques hadden weten te innen. Met autobanden richten ze barricades op en staken die in brand. De politie trad hard op. De ouders noemden de houding van het ministerie onverantwoord en dreigden nog verder te gaan met hun protest, als zij niet het geld kregen dat bedoeld was om kinderen uit arme gezinnen te helpen.
Agenda 2009 van het parlementTwee dagen lang hebben de premier, haar ministers en parlementariërs vergaderd over de agenda 2009 van het parlement. Het doel was wetsontwerpen aanvaard te krijgen, niet toepasbare of achterhaalde wetten af te schaffen en nieuwe wetsontwerpen te maken. Over vijfentwintig wetsvoorstellen is men het eens kunnen worden.
Een van de senatoren protesteerde tegen het feit dat de bijeenkomst niet gefinancierd werd door Haïti zelf, maar door het buitenland en buitenlandse organisaties.
Om de politie te helpen is Minustah begonnen met een actie om tijdens de jaarwisseling de veiligheid in de steden te vergroten. Zij wijst er op dat bij de jaarwisseling het aantal misdaden meestal groter wordt. 'Wij willen het plegen van geweld, het ontvoeren van mensen en het plegen van andere criminele activiteiten gericht tegen personen en goederen in deze tijd van grote commerciële activiteiten ontmoedigen'.
Dag en nacht patrouilleren politiemannen en leden van Minustah door de stad. Het aantal controleposten is praktisch verdubbeld. Ook worden op strategische punten, zoals op bepaalde wegen en kruisingen, extra controleposten opgericht.
Senator Rudolph Boulos, die vanwege zijn buitenlandse nationaliteit zijn functie niet meer mag uitoefenen, heeft een proces dat hij tegen de journalist Delva wegens smaad had aange- spannen gewonnen. Zijn advocaat verklaarde na afloop: 'De vrijheid van meningsuiting is van het grootste belang. Maar sinds enige tijd maken Haïtiaanse journalisten hier misbruik van'.
Delva protesteert tegen het feit dat zijn veroordeling tot een gevangenisstraf van een maand werd uitgesproken zonder dat hij en zijn advocaat hiervan op de hoogte werden gesteld. Hij spreekt van bedreigingen tegen hem, sinds hij over Boulos een boekje open deed. Als lid van de commissie die belast is met het onderzoek naar moorden op Haïtiaanse journalisten, had Delva de buitenlandse nationaliteit van Boulos, toen hij nog senaatslid was, onthuld. Hij beschuldigde hem er ook van het onderzoek naar de moord op Jean Léopold Dominique gedwarsboomd te hebben door halsstarrig te weigeren voor de onderzoeksrechter te verschijnen.
22 december
De minister van Sociale Zaken heeft gesproken met leden van de Tweede Kamercommissie voor Sociale Zaken over een wetsvoorstel voor het minimumsalaris. Volgens Radio Métropole willen de regering en de private sector het huidige bedrag van 70 gourdes per dag verhogen naar 150, terwijl de parlementariërs 200 eisen. Volgens de minister is 150 gourdes het gemiddelde van wat de vakbonden en de werknemers willen. Een van de afgevaardigden merkte op dat verschillende werkgevers aan sommige van hun werknemers nu al 200 gourdes geven. Een collega van hem herinnert de deelnemers van het overleg er aan dat in 1983 het minimumsalaris 3 dollar was, terwijl het nu nog geen 2 dollar is.
Het Haïtiaanse platform van mensenrechtenorganisaties vindt dat de regering ongevoelig is voor de problemen van de boeren. Een ander is van mening dat men nog geen oordeel kan geven over de nieuwe regering, omdat ze aantrad tijdens de orkanen die het land teisterden. Wel vindt hij dat ze geen afstand neemt van de neoliberale politiek, 'maar er zijn ook enkele positieve punten op te merken: haar strijd tegen de corruptie, haar weigering het economisch verdrag met de EU te onderteken en haar reactie op de natuurrampen'.
Zevenentwintig politieke partijen hebben aan de voorwaarden voldaan om mee te doen aan de verkiezingen voor nieuwe senatoren. Andere, waaronder de OPL, verzet zich tegen enkele voorwaarden. Zij verzetten zich tegen de manier waarop leden van de stemlokalen gekozen zijn. Weer een andere partij, die van Himmler Rébu, vindt de kieswet zelf niet juist.
Er moeten twaalf nieuwe senatoren gekozen worden. Een van de zetels is vrijgekomen door het gedwongen aftreden van Rudolph Boulos. De partij (de Fusie van Haïtiaanse Democraten) die hem bij de laatste verkiezingen kandidaat had gesteld, spreekt van 'illegale en willekeurige beslissing' en is van plan hier actie tegen te ondernemen. 'Noch de president nog de voorlopige kiesraad heeft het recht de stem van het volk ongedaan te maken'.
Op 16 december eisten enkele duizenden aanhangers van Aristide zijn terugkeer en zeiden binnenkort de macht weer te willen veroveren. Ze deden dit bij gelegenheid van de achttiende verjaardag van zijn verkiezing. 'Wij zijn de grootste politieke stroming en Tidid is de populairste leider'. De menigte kwam bijeen op Champ-de-Mars. Sommige redenaars namen het Préval kwalijk dat hij Aristide niet heeft laten terugkeren, zoals hij volgens hen beloofd had. Een oud-senator riep het staatshoofd op zich in te zetten voor zijn terugkeer voor maart 2009. Een oud-afgevaardigde zei dat er op Barack Obama een beroep gedaan zal worden als hij eenmaal president is. Hem zal gevraagd worden er voor te zorgen dat Aristide op 7 februari, verjaardag van de val van Duvalier in 1986, terug is in Port-au-Prince. Bij de betoging deden zich enkele incidenten voor. Twee agenten werden getroffen door glasscherven en autoruiten werden kapotgeslagen. Twee personen werden op heterdaad betrapt toen ze voorbijgangers van hun sieraden beroofden.
De nieuwe minister van Justitie, Joseph Exumé, heeft de rechter-commissaris van Port-de-Paix, Ronald Gélin, ontslagen omdat hij geweigerd had weer zittingen te houden zoals zijn meerdere hem opgedragen had. Gélin reageert hierop door op te merken dat hij zijn besluit geen zittingen meer te houden genomen heeft met instemming van al zijn collega's en dat de minister eerst contact met had moeten opnemen alvorens deze beslissing te nemen. Voor verschillende radiozenders zei hij de deuren van de rechtbank te hebben moeten sluiten in afwachting van de resultaten van een onderzoek dat hij gelast had.
Gélin had opdracht voor dit onderzoek gegeven na het verschijnen van een rapport van de PCI (Police Chalplains International).
Na een huiszoeking bij een neef van een drugshandelaar kreeg hij te horen dat daarbij twee miljoen dollar gevonden waren. Maar volgens Gélin waren het er tweeëndertig miljoen. Hij beschuldigt een groot aantal mensen van diefstal, waaronder de regeringscommissaris. Deze zou zich dertig miljoen hebben toegeëigend en anderen hiervan hebben laten profiteren. Volgens Gélin heeft hij het zelfs gewaagd ook hem een 'stuk van de taart' te sturen.
Gélin: 'Er moet licht komen in deze zaak' Hij protesteert tegen het feit dat hij in Port-au-Prince moet verschijnen voor rechters en ambtenaren, waarvan verschillenden betrokken zijn in deze zaak.
5 januari
Volgens de minister van Justitie heeft iedereen zich laten om de tuin laten leiden door 'de zogenaamde PCI', die bij de DEA (Amerikaanse organisatie voor drugsbestrijding) totaal onbekend is. Hij zei stappen te zullen ondernemen om degenen die achter dit complot zitten te ontmaskeren. Hij vraagt de media behoedzaam om te gaan met dit dossier, omdat het gaat over een uitermate gevoelige zaak, die zowel drugshandel, corruptie en witwassen betreft. Exumé wil dat het onderzoek wordt afgerond en de schuldigen gestraft worden.
Hij verdedigt zijn optreden tegen Gélin door te zeggen: 'Wij kunnen onder geen voorwaarde accepteren dat een rechtbank gesloten wordt'.
Het hoofd van de politie zegt dat de zestien agenten die aan de huiszoeking hebben meegedaan zullen worden ondervraagd.
Een delegatie van de Commissie voor Bestrijding van de Corruptie en van het Huis van Afgevaardigden stelt een onderzoek in.
Op de man bij wie de huiszoeking plaatsvond is een aanslag gepleegd. Hij werd door twee kogels getroffen, maar is buiten levensgevaar.
12 januari
Een parlementaire commissie is begonnen met een onderzoek naar deze zaak. Volgens Radio Kiskeya zitten vijf medewerkers van justitie in het politiebureau van Port-de-Paix in voorlopige hechtenis: twee vrederechters, twee griffiers en twee secretarissen van het parket. De politie en Minustah bewaken het bureau rondom.
Ook een privé-radiostation in Port-de-Paix is doorzocht. De president-directeur is aangehouden omdat hij betrokken zou zijn bij de handel in drugs.
Tijdens een ontvangst in het paleis van een paar duizend kinderen ter gelegenheid van het kerstfeest zei Préval blij te zijn met de inspanningen die de politie doet om het groeiend aantal ontvoeringen van kinderen en de criminaliteit in het algemeen te bestrijden.
Bij de herdenking van de tweehondvijfde verjaardag van Haïti's onafhankelijkheid in Gonaïves voorspelde hij dat, door het afnemen van de economische activiteiten ten gevolge van de wereldwijde crisis, 2009 een moeilijk jaar zal worden. Hij herhaalde dat de regering voor dit jaar twee prioriteiten heeft: verbetering van de infrastructuur en het bevorderen van de vrede door een voortdurende dialoog met de verschillende geledingen in de maatschappij: de rijken en de armen, de werkgevers en de werknemers.
Hij zei dat door het hongeroproer in april en de orkanen in augustus en september het jaar 2008 niet makkelijk vergeten zal worden.
Justitia et Pax maakt in haar jaarverslag 2008 melding van meer dan dertigduizend schendingen van de mensenrechten in de regio Port-au-Prince. Zesenzestig mensen werden gedood door kogels, vijftien door machettes. Haar secretaris-generaal is van mening dat er in verschillende wijken van de hoofdstad geen recht meer zal gelden, tenzij er met spoed actie wordt ondernomen om de situatie te normaliseren.
De wijk Delmas 33 wordt door criminelen onveilig gemaakt. In Bizoton (Carrefour) worden voorbijgangers afgeperst en in Grand Ravine (Martissant) heerst een gespannen sfeer.
12 januari
Eind december heeft de regering besloten de tijdelijke opvangcentra in het centrum van Gonaïves te sluiten. De slachtoffers van de orkanen is dringend gevraagd naar hun oude wijken terug te keren, ofschoon die nog steeds de sporen dragen van de natuurrampen en ongezond zijn. Een groot aantal mensen die in tenten woonden hebben het hulppakket en de 5.570 grds die hun beloofd was nog steeds niet gekregen.
Médecins du Monde (MdM) denkt dat de abrupte sluiting van de centra voor degenen die ze betreffen ernstige gevolgen zal hebben zoals 'verstoken zijn van medische verzorging en de fundamentele rechten van ieder individu'.
MdM heeft sinds september 2008 een gezondheidsprogramma voor de inwoners van Gonaïves. Ze zegt uitermate bezorgd te zijn voor de huisvesting van meer dan duizend mensen. Ze hebben hierover geen duidelijke informatie gekregen en met hun mening zou maar zelden rekening zijn gehouden. Ze veroordeelt dit terugkeerbeleid en vraagt de autoriteiten zo spoedig mogelijk een begeleidingsplan op te stellen.
Na de actie van boerenorganisaties in december volgt nu ook een actie van de Haïtiaanse Vereniging van Landbouwingenieurs (Andah). Zij doet een beroep op de regering om in haar nieuwe begroting, die momenteel in het parlement besproken wordt, veel meer geld ter te beschikbaar te stellen voor de landbouw. Ze meent dat door vergroting van de lokale productie de autoriteiten de duurte van het levensonderhoud kunnen bestrijden en de bevolking voedselzekerheid kunnen geven. 'Het recht op voedsel maakt deel uit van de fundamentele rechten van de mens'.
Andah roept de regering ook op om met de betrokkenen na te denken over oplossingen voor de milieuproblemen die aan de landbouwproductie verbonden zijn.
Ze vraagt de autoriteiten 'geen woorden maar daden' en geen luxe auto's meer te kopen om op deze manier geld uit te sparen en dit aan te besteden aan opvoeding, gezondheid en milieu.
Om in het buurland te kunnen blijven hebben vijfhonderd illegale Haïtianen, teruggekeerd na familiebezoek, een kerk bezet. Na onderhandelingen mochten er vijfenzeventig blijven, de anderen alleen als ze een werkgever gevonden hadden. Maar eerst moesten ze terug naar Haïti. Ze zijn over de grens gezet.
COHAN (Comitée Haïti Nederland)
Red.: André de Waele Wezenland 366 7415 JJ Deventer. E-mail: dewacohan@12move.nl
