Stichting Projecthulp Haïti
Nieuws uit Haïti verzorgd door COHAN
Na dagenlang voedselrellen in het hele land, waarbij enkele doden vielen, roept Préval vanuit zijn zwaar bewaakt en met prikkeldraad omgeven paleis op 9 april de bevolking op tot kalmte.
Hij wijst erop dat de voedselschaarste niet alleen een probleem van Haïti is en dit probleem niet opgelost wordt door banden in brand te steken en vernielingen aan te richten. Als de voedselprijzen op de internationale markt sinds 2007 met 50% gestegen zijn, ontkomt Haïti daar niet aan. De invoerbelasting verlagen is geen oplossing. Dat schaadt onze eigen landbouw en we hebben deze belasting hard nodig voor het bouwen van ziekenhuizen, scholen en wegen.
Haïti lijdt aan het meer dan 20 jaar verwaarlozen van de eigen landbouw. De oplossing is daarin te investeren. Préval wil daarom dat de eigen voedselproductie gesubsidieerd wordt. Als Haïti vier keer zoveel rijst produceert als nu, wat mogelijk is, kan dat de geïmporteerde rijst vervangen en blijven jaarlijks 270 miljoen dollar in eigen land Hetzelfde kan gebeuren met kippen, eieren en vis.
"Volk van Haïti, we moeten zelf dit probleem oplossen. Ik zal gaan praten met de importeurs om te zien wat zij aan de prijs kunnen doen." Hij vraagt de ambtenaren die pas 35% salarisverhoging hebben gekregen, gedurende een bepaalde tijd 10% van hun salaris af te staan ten gunste van de armsten. Ministers en hoge functionarissen vraagt hij reizen en andere uitgaven te beperken. Aan iedere burger vraagt hij zijn belasting te betalen, zodat de regering geld heeft om de armen te helpen.
"De oplossing van deze problemen ligt niet in demagogische beloften. Beloften die niet vervuld kunnen worden roepen nog meer woede op. Gewelddadige demonstraties doen de voedselprijzen niet dalen, integendeel. Ze verhinderen investeringen die nieuwe banen kunnen scheppen."
"Volk van Haïti, ik begrijp jullie kwaadheid en wanhoop. Uit respect voor jullie zeg ik de waarheid. Ik stel jullie duurzame oplossingen voor, een weg die ons uit de problemen leidt, nu, en later voor onze kinderen en kleinkinderen."
"Volk van Haïti, jullie zijn de straat op gegaan omdat jullie lijden, maar ik vraag jullie: kom tot bedaren. Tegen hen die onrust scheppen en vernielingen aanrichten zeg ik: stop. De politie zal dit niet meer laten gebeuren. En de bevolking accepteert dat ook niet."
Naar aanleiding van de onlusten hebben 16 senatoren premier Alexis naar de Kamer geroepen. Voordat de senaat over zijn aanblijven stemde, verklaarde Préval nog zijn eerste minister te steunen. Hij vindt de kritiek van de senatoren niet terecht. Volgens hem is de regering niet aansprakelijk voor de snelle prijsstijgingen op de internationale markt en heeft ze gedaan wat ze kon.
Tot zijn verdediging zegt Alexis dat, toen hij in juni 2006 zijn ambt aanvaarde, wist dat zijn regering weinig ruimte had om te voldoen aan de verwachtingen van het volk. 17 Senatoren steunen echter een motie van afkeuring, die hiermee werd aangenomen.
Over de prijs van de rijst heeft Préval onderhandeld met de importeurs. Ze hebben aanvaard de prijs te laten zakken van USD 51 naar USD 48. Het betreft de 30 duizend ton die op het ogenblik beschikbaar is, wat overeenkomt met de consumptie van een maand. Daarnaast schenkt de internationale gemeenschap een subsidie van USD 5 per zak, zodat die nu USD 43 kost. Veel hangt nu af van wat de tussenhandel gaat doen.
De president blijft bij zijn standpunt de invoerrechten op levensmiddelen niet te verlagen. Dit zou andere ontwikkelingsprojecten in gevaar brengen, met name die op gebied van de landbouw. Hij gaat ook met de handelsbanken overleggen hoe de importeurs in staat te stellen een voorraad rijst in de slaan die voldoende is voor enkele maanden.
De importeurs worden aangespoord ook rijst van Haïtiaanse bodem te verhandelen om op die manier de nationale productie te bevorderen. De minister van Landbouw wil door subsidie de prijs van mest halveren. De verwachting is dat bij de oogst van november-december het resultaat zichtbaar zal zijn.
De komende dagen moet blijken of deze maatregelen voldoende zijn om de spanningen te verminderen.
De rede van Préval heeft geen eind gemaakt aan de betogingen. Vooral in Les Cayes werd gedemonstreerd en werden wegen geblokkeerd. Andere steden volgden: Mirebalais, Limbé, Ouanaminthe, Gonaïves, Jacmel, Petit-Goâve, Jérémie.
Tot voor kort waren de voodoopriesters autonoom, er waren geen formele regels en van hiërarchie was geen sprake. Nu is er de Nationale Federatie van "Haïtiaanse Voodooïsten" opgericht met als opperste meester de antropoloog Max Beauvoir (72). Beauvoir heeft meerdere boeken geschreven over godsdiensten en is vaak gevraagd het op te nemen voor voodooïsten in andere landen die er hun geloof dikwijls niet in het openbaar kunnen praktiseren. Bij het aanvaarden van deze nieuwe functie zei hij: "Wij willen niet concurreren met andere godsdiensten, maar we willen onze plaats in de maatschappij terug." De plechtigheid werd bijgewoond door de minister van Cultuur, die verklaarde zelf voodooïst te zijn.
21 aprilNa het aftreden van Alexis en de verlaging van de rijstprijs in Port-au-Prince is de rust teruggekeerd. Mensen gaan weer naar hun werk en kleine handelaren hervatten hun activiteiten.
De prijs van andere levensmiddelen blijft echter hoog. Daarom heeft Préval volgens radio Métropole een gesprek gehad met de importeurs van maïs, meel en olie om ook de prijs van deze artikelen te doen zakken.
Omdat in het parlement geen enkele partij de meerderheid heeft, moet Préval voor de keus van een nieuwe premier overleg plegen met de voorzitters van beide Kamers.
De motie van wantrouwen heeft aanleiding gegeven tot allerlei commentaar. Er zijn senatoren die beweren dat de president geprobeerd heeft sommigen van hen om te kopen om de motie te verhinderen. Een ander beweert dat er "serieuze geruchten in omloop zijn over een opdracht aan huurmoordenaars om enkele van de senatoren die de regering naar huis hebben gestuurd te doden."
Een gedeputeerde heeft kritiek op Préval en zijn partij l'Espoir omdat hij op het moment dat zijn premier tegenover een vijandige senaat stond, overleg pleegde met vier rijstimporteurs, die hij afpersers noemt. Een collega valt hem bij en vraagt zijn partij zich los te maken van l'Espoir.
Chavannes Jean Baptiste (MPP) wil dat Préval gesprekken aangaat met boerenorganisaties om de landbouwproductie te verhogen. Rijst alleen beantwoordt niet aan de voedselbehoefte. Hij betreurt het ook dat de president alleen gesproken heeft over het subsidiëren van kunstmest, die de grond uitput.
Verschillende organisaties vragen de bevolking met meer kracht de autoriteiten te dwingen een eind te maken aan de "neoliberale politiek" die al meer dan 20 jaar wordt gevoerd.
Het bureau van de Wereld Voedselorganisatie in Haïti (PAM) zal de komende tijd een 8.000 ton voedsel verdelen in de regio's noord, west en centrum. Prioriteit hebben kinderen, zwangere en zogende vrouwen.
PAM zal ook 1,6miljoen dollar besteden aan watervoorziening en sanitaire installaties. Eveneens heeft de organisatie aanvullende hulp gevraagd. Normaal voedt ze via scholen ongeveer 300 duizend kinderen. Ze wil er nu 700 duizend bereiken.
De internationale donorconferentie die op 25 april gehouden zou worden is uitgesteld. Men veronderstelt dat de val van de regering hiervan de oorzaak is. Nu moet ze zich beperken tot het afhandelen van de lopende zaken.
Frankrijk en Canada willen beide een internationale vergadering over Haïti.
Préval heeft Ericq Pierre benoemd tot de nieuwe premier. Op het ogenblik is hij adviseur bij de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank (BID). Ericq Pierre (63) is agronoom.
Aan zijn benoeming zijn veel gesprekken met vertegenwoordigers van politieke partijen voorafgegaan. Er is overeenstemming bereikt over het programma van de nieuwe regering dat gebaseerd is op een document van de voorgaande. Het beschrijft haar strategie voor ontwikkeling en voor het terugdringen van de armoede. Prioriteit zal gegeven worden aan de landbouw.
Veel afgevaardigden menen dat de vertegenwoordigers van de politieke partijen met wie Préval gesproken heeft niet representatief zijn. Een groep van 53 afgevaardigden eist geconsulteerd te worden, onafhankelijk van de partij waar zij deel van uitmaken. Daags daarna is het de beurt aan de 16 senatoren die Alexis de laan hadden uitgestuurd. Ze eisen deelname aan de onderhandelingen. Een van hen zei dat Préval rekening moet houden met de werkelijkheid en niet de letter van wet moet toepassen, die alleen voorschrijft dat de voorzitters van beide Kamers geconsulteerd moeten worden.
De laatste week heeft Haïti veel buitenlands bezoek gehad: de Franse staatssecretaris van ontwikkelingssamenwerking, een delegatie van de OAS, de Spaanse minister van Buitenlandse Zaken en een delegatie van de Haïtiaanse diaspora in Florida.
Het IMF is gesprekken begonnen met de regering met het doel haar financiële hulp te vergroten. De secretaris-generaal van de VN, Ban Ki Moon, heeft twaalf lidstaten om noodhulp gevraagd. Volgens de Wereldvoedselorganisatie is de situatie bijzonder moeilijk: "omdat 56% van de bevolking moet leven van minder dan een dollar per dag."
Frankrijk heeft een aanvullende hulp van 2 miljoen euro's toegezegd, waardoor ze in totaal 3,8 miljoen wordt. Spanje belooft 1,5 miljoen voor voedselhulp.
De hulp door de VS wordt geschat op 30 miljoen dollar.
In Carácas heeft het Boliviaanse Alternatief voor de Amerika's (ALBA), waarvan Venezuela, Cuba, Nicaragua en Bolivia deel uitmaken, een buitengewone vergadering belegd. Haïti heeft er de positie van waarnemer. Tijdens dit overleg zei Hugo Chavez dat een miniem deel van de 500 miljard dollar van de Amerikaanse defensiebegroting voldoende zou zijn om te voorkomen dat veel Haïtianen van honger sterven. Hij sprak over het vormen van een gezamenlijk front tegen de voedselcrisis.
Hugo Chavez, Evo Morales, Daniël Ortega en de vice-president van Cuba hebben een akkoord geparafeerd dat als doel heeft het realiseren van een "soeverein programma voor voedselzekerheid". Venezuela zal 100 miljoen dollar storten voor een regionaal plan voor voedselproductie.
Volgens Ortega is de huidige voedselcrisis een gevolg van het mislukken van het model van de vrije markt. De rijke landen beschermen en subsidiëren de productie terwijl "zij ons, arme landen, aanraden de landbouwsector en de visserij maar te vergeten om ons te wijden aan fabrieken"
In de nacht van zaterdag op zondag is niet ver van Léogane een schip gezonken. Men weet niet hoeveel opvarenden er waren, maar zestig personen hebben de ramp overleefd, een twintigtal verdronk. Het schijnt dat het schip tegen een rots is aangevaren en daardoor zonk. In november vorig jaar kwamen bij een soortgelijk ongeluk een tiental mensen om.
De keus van Ericq Pierre is door de senaat met 17 stemmen voor en 2 onthoudingen aanvaard. Bij de gedeputeerden liep dit anders: 35 stemden voor, 51 tegen en 9 onthielden zich van stemming. De oorzaak van het niet aanvaarden van zijn benoeming zou gelegen zijn in onregelmatigheden in zijn dossier. Twee akten van bekendheid (er zijn geen geboortebewijzen van zijn grootouders) waren volgens de meerderheid van de gedeputeerden niet geldig. Préval zal nu in overleg met de voorzitters van beide Kamers een nieuwe premier moeten kiezen.
Gedurende vijf jaar zullen ieder jaar 2.750 nieuwe onderwijzers gevormd worden. De kosten hiervan bedragen meer dan 3 miljard gourdes, waarvan 75% betaald wordt uit de staatskas en de rest door internationale donororganisaties. De regering beoogt hiermee de toegankelijkheid en de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.
De bond van havenarbeiders bevestigt dat meer dan 1.100 van de 1.863 havenarbeiders ontslagen zijn. Ze zouden hiervoor een schadeloosstelling krijgen van 12 tot 24 maanden salaris. Ze zouden zich hierbij makkelijker hebben neergelegd dan het personeel van Télécommunication d'Haïti, die een jaar geleden na een felle strijd 36 maanden uitbetaald kregen. De vakbond van de elektriciteitsmaatschappij eist uitbetaling van enkele maanden achterstallig salaris en het beëindigen van haar neoliberale politie.
Verschillende vakbonden vragen de parlementariërs tijdens een persconferentie erg goed op te letten wanneer de nieuwe premier zijn regeringsprogramma presenteert.
Préval heeft in Managua deelgenomen aan spoedoverleg over voedselzekerheid en Latijns Amerika en de Caraïben, dat door de Daniël Ortega werd georganiseerd. Veertien landen namen er aan deel. Er werd besloten een fonds te creëren om de nationale voedselproductie in de regio te stimuleren. Alleen El Salvador en Costa Rica hebben de slotverklaring niet getekend om hun handelsbelangen met de VS niet in gevaar te brengen.
De directeur van de FAO heeft een bezoek gebracht aan Haïti en hierbij ook een project bezocht dat door de EU is gefinancierd en uitgevoerd door de FAO. Het betrof hulp aan boeren die het slachtoffer geworden waren van overstromingen die hun oogst vernietigden.
Op Champ de Mars is een politieagent met meerdere kogels gedood. Drie personen, waaronder een bendeleider van Bel-Air zijn gearresteerd.
Een Franse medewerker van het ministerie van Openbare werken is door de politie bevrijd. Hij werd na zijn ontvoering een week lang in de bergen boven Petionville vastgehouden, ook al was er een losgeld van 8.000 dollar betaald. Vier personen zijn aangehouden.
COHAN (Comitée Haïti Nederland)
Red.: André de Waele Wezenland 366 7415 JJ Deventer. E-mail: dewacohan@12move.nl
