De woordvoerder van Minustah heeft de bevolking opgeroepen om de autoriteiten te helpen in hun strijd tegen de ontvoeringen. "Wij vragen de Haïtianen, chauffeurs van het openbaar vervoer en voorbijgangers Minustah en de politie te informeren over verdachte handelingen en ontvoeringen om hier een eind aan te maken". Volgens hem gaan de ontvoeringen in Port-au-Prince gestaag door "ondanks meer patrouilles en controlepunten". In juli werden 54 personen ontvoerd, in augustus een zestigtal. 27 Verdachten werden aangehouden, maar veel ontvoeringen worden niet aan de politie gemeld.
De inwoners van Martissant hebben gedemonstreerd voor grotere veiligheid. Mulet (VN) heeft daarop de opening aangekondigd van een post van Minustah in de wijk Grand Ravine. Pétionville wordt niet gespaard. Een jong stel voor een restaurant is het doelwit van gewapende mannen. Enige minuten eerder weten een presentatrice van radio Kiskeya en haar man nauwelijks aan een zo'n groep te ontsnappen.Een oud-commandant van de Dessalines kazerne wordt door een kogel gedood.
Minustah is begonnen met de operatie ontwapening. In Gonaïves worden in een actie, waarbij helikopters werden ingezet, zeven personen gearresteerd. Geen enkel schot wordt hierbij gelost. De bevolking had de blauwhelmen getipt. De betrokken Franse kolonel: "Voor de criminelen is het uur van de afrekening aangebroken".
In verschillende wijken van de hoofdstad heeft Minustah de situatie nu volledig onder controle. Blauwhelmen zijn van het binnenland teruggeroepen naar Port-au-Prince.
Een bendeleider, gezocht voor zijn vermoedelijke betrokkenheid bij moorden, verkrachtingen en ontvoering, heeft zich met twee anderen bij Minustah gemeld voor het DDR programma (Désarmenent, Démobilisation, Réinsertion). Ze leverden niet meer dan drie wapens in, terwijl bekend is dat de bende over een heel arsenaal beschikt. Bij het overhandigen van hun pistolen eisten ze het stopzetten van vervolging door justitie.
Ze riepen de andere bendeleden op eveneens hun wapens in te leveren. Ook noemden ze de namen van verschillende personen die wapens in hun bezit hebben.
Een andere bendeleider geeft voor een Spaans agentschap een interview, waarin hij beweert dat de gewapende bendes, die de sloppenwijken van Port-au-Prince controleren, bereid zijn zich op te heffen en hun wapens in te leveren als de regering hun een vredesakkoord aanbiedt. "Wij willen een dialoog en de verzekering dat er geen repressie zal zijn. Wij willen de garantie dat de Haïtianen die in getto's wonen gerespecteerd worden en dat hun recht op werk en intergratie in de samenleving wordt erkend". Hij zegt dat er sinds een maand bijna iedere dag botsingen zijn tussen bendes en Minustah, maar: "We zijn geen criminelen, noch gewapende bendes. Wij zijn politieke strijders. De huidige situatie vereist politieke onderhandelingen".
Ook hij doet een oproep aan andere bendeleden: "Wanneer de ontwapeningscampagne begint zullen zij, die niet willen ontwapenen, sterven".
De directeur-generaal van de recherche, Michel Lucius, mag sinds twee weken het land niet verlaten. Omdat hij geweigerd zou hebben te reageren op zijn oproep, heeft de onderzoeksrechter een bevel van aanhouding tegen hem en twee andere politiemensen uitgevaardigd. Lucius heeft hiertegen beroep aangetekend bij het Hof van cassatie. Hij maakt de onderzoeksrechter uit voor "schurk" en beschuldigt hem ervan hem in de gevangenis te willen laten ombrengen.
Een paar maanden eerder heeft hij, zonder namen te noemen, een aantal rechters, advocaten, politiemensen en journalisten ervan beschuldigd tegen hem samen te spannen ten gunste van "belangrijke maffiose figuren".
Meerdere politieagenten en burgers, die onlangs gearresteerd zijn op verdenking van ontvoeringen, zouden hebben verklaard te hebben gehandeld op bevel van deze directeur-generaal.
De Haïtiaanse afdeling van UNICEF heeft een symposium georganiseerd over bescherming van kinderen tegen gewapend geweld. Bij deze gelegenheid presenteerde het Rode Kruis een document met de titel "De verloren kinderen van Cité Soleil". Het maakt melding van kinderen met zware wapens die erkennen meerdere mensen te hebben gedood. Volgens de leiding van Minustah geven bendeleiders automatische wapens al aan kinderen van een jaar of tien.
UNICEF spreekt van duizenden kinderen die dagelijks het slachtoffer zijn van geweld, uitbuiting, misbruik en verwaarlozing.
De minister van Sociale Zaken kondigt de opening aan van twee opvanghuizen in de hoofdstad waarin ongeveer achthonderd straatkinderen kunnen worden opgenomen. Deze huizen moeten kunnen beschikken over professionals, artsen en psychologen om werkelijk hulp te kunnen bieden "aan deze getraumatiseerde kinderen". Het ministerie bestudeert de mogelijkheid om in ieder departement zo'n opvanghuis te openen.
Op 19 september kondigen de Wereldbank en het IMF aan dat een deel van Haïti's buitenlandse schuld waarschijnlijk zal worden kwijtgescholden. Het gaat hier om een eerste stap in een langdurig proces.
Dit programma dat de naam PPTE (arme landen met grote schulden) draagt, krijgt kritiek van de VN Conferentie voor Economische Ontwikkeling. "De gewekte hoop is niet realistisch. De beoogde vermindering van schuld zal er niet toe leiden deze op middellange termijn dragelijk te maken. De omvang van deze vermindering en de manier waarop deze gerealiseerd moet worden zullen bovendien geen grote en directe invloed hebben op de vermindering van de armoede".
Tijdens een internationale conferentie over de economische en sociale ontwikkeling van Haïti. die op 25 juli in Petionville gehouden wordt, zeggen de internationale fondsen 750 miljoen dollar toe voor de periode juli 2006 tot september 2007.
De ontwapeningscommissie heeft haar manier van werken vastgesteld. Volgens haar voorzitter, Alix Fils-Aimé vervangt zij niet de politie of justitie. Haar taak is eerder een klimaat te scheppen van vertrouwen waarin een gesprek tussen alle betrokkenen mogelijk is om zo te komen tot een algehele ontwapening. Hij wijst erop dat er al gesprekken gevoerd worden met de economische elite om de manier en de middelen te vinden waardoor zij hun wapens, die zij hebben aangeschaft voor de bescherming van hun persoon en hun bezittingen, willen inleveren.
Fils-Aimé wijst erop dat zijn commissie in volledige onafhankelijkheid haar werk kan doen en niet onder toezicht staat van welke buitenlandse instantie ook. De duur van haar mandaat hangt af van de bereikte resultaten.
Ter gelegenheid van de verjaardag van het tweede Amerikaanse ingrijpen (september 1994) eist de Volksdemocratische Beweging het vertrek van Minustah, die zij een "multinationale bezetting noemt onder de dekmantel van de VN". Maar de militaire tak van Minustah antwoordt hierop: "We blijven hier zo lang mogelijk het beste van ons zelf geven, want de mensen willen het. Het is slechts een minderheid die zich verzet tegen de aanwezigheid van militairen".
Anderen willen dat Haïti weer een eigen leger krijgt. Verschillende parlementariërs dreigen tijdens het begrotingsdebat zich van stemmen te zullen onthouden, als daarin niet een bedrag voorzien is voor het weer instellen van het leger. Weer anderen denken dat er met opzet een klimaat van onveiligheid gecreëerd wordt om de noodzaak van het leger en/of de aanwezigheid van buitenlandse militairen aan te tonen.
Een groep criminelen veroorzaakt vlak bij Fontamara 27 (een buitenwijk van Port-au-Prince) paniek: acht doden en meerdere gewonden. De groep zou onder leiding hebben gestaan van een man die daags na de val van Aristide de wijk was ontvlucht. Een van zijn kompanen zou verdacht worden van betrokkenheid bij de moord op Jean Dominique. Er zijn verschillende lezingen over de samenstelling van deze groep en over de motieven die tot dit geweld hebben geleid.
Een lokale voorzitter van een organisatie die strijdt voor de mensenrechten, Bruner Esterne wordt op 21 september door onbekenden vermoord. Het slachtoffer was ooggetuige van het bloedbad in Martissant in maart 2005. Bij die gelegenheid werden ook tientallen huizen in brand gestoken, waaronder het zijne. Volgens Amnesty International werd hij gedood na een vergadering bijgewoond te hebben waar over dit bloedbad gesproken werd.
De voorzitter van de Vereniging van Universiteiten voor Recht in Haïti, die deze vergadering belegd had, werd telefonisch bedreigd. "Degenen die, als Esterne, te veel praten zullen daarvoor moeten betalen"
Canada heeft nummer drie van FRAPH, de beruchte paramilitaire organisatie na de coup, uitgewezen. Bij zijn aankomst in Haïti is hij aangehouden.
Canada en de VS hebben al eerder misdadigers terug naar Haïti gestuurd. De toename van criminaliteit wordt voor een deel op hun rekening geschreven. Voor ongeveer 1200 van hen heeft het ministerie van Sociale Zaken een reïntegratieprogramma opgesteld.
De begroting 2006/2007 bedraagt ongeveer 1,5 miljard dollar. Voor 40 % wordt deze gedekt door belastinginkomsten. De rest wordt gefinancierd door het buitenland in de vorm van giften en leningen. Rond de 50 % is bestemd voor het functioneren van het staatsapparaat.
De belangrijkste wijziging is aangebracht op aandrang van het parlement en betreft het in leven roepen van een veiligheidsorgaan dat de politie ter zijde moet staan. Voor een studie hierover is een bedrag van 125 miljoen gourdes gereserveerd.
Sommige parlementariërs pleiten voor het weer vormen van een leger en zien in het plan een veiligheidsorgaan op te richten een "belangrijke stap in het herstel van het leger".
Al in augustus heeft een senaatscommissie het staatshoofd aanbevelingen gedaan over een orgaan dat tot taak zou hebben de tekortkomingen van het politieapparaat aan te vullen. Er zouden hiervoor geen kazernes moeten zijn in het midden van de stad, maar kampen. Dit orgaan zou in actie moeten komen "bij natuurrampen en de grenzen moeten verdedigen" Een aantal afgevaardigden is bang dat het buitenland zich tegen het in leven roepen van zo'n orgaan zal verzetten.
Om een oplossing te vinden voor het klimaat van onveiligheid is premier Alexis bereid het gesprek aan te gaan met alle geledingen in de maatschappij, inclusief de gewapende bendes. Hij blijft echter gekant tegen straffeloosheid.
De commissaris van politie van Delmas 33 is ontslagen en gearresteerd. Hem wordt ten laste gelegd de ontsnapping van twee veronderstelde handelaren in drugs mogelijk te hebben gemaakt, een Colombiaan en Jamaicaan, die twee dagen eerder waren aangehouden.
Daags na een bezoek aan Cité Soleil verklaart de woordvoerder van Minustah tijdens een persconferentie dat de veiligheidssituatie er beter wordt. "Zes pantservoertuigen en zeven politieauto's hebben deel genomen aan een operatie zonder dat er zich problemen voordeden".
De vertegenwoordiger van de VN, Edmond Mulet, heeft een gesprek gehad met het hoofd van de Haïtiaanse politie over het geleidelijk aan terugkomen van de politie in dit stadsdeel en in andere wijken waar het onveilig is.
De woordvoerder van de politie bevestigt dat de politie haar taken in Cité Soleil weer opneemt. Hij zegt daarbij dat in september 746 personen bij acties in het hele land zijn gearresteerd. Vijftien vuurwapens en 788 kilo marihuana werden in beslag genomen. De daarvoor opgerichte speciale eenheid heeft vier ontvoerde personen bevrijd.
Een bende die in Delmas 33 opereerde is opgerold. Hij blijkt geleid te zijn door een politieman, die deel uitmaakte van de paleisfanfare.
In Port-au-Prince zijn binnen een week twee politieagenten gedood.
In 2002, onder de regering Aristide, ging een coöperatieve spaar- en leenbank failliet. Ongeveer 17 miljard gourdes bleken te zijn verdwenen.
Op 4 oktober j.l. deponeren gedupeerden, in totaal zijn er dat 23 duizend, een klacht bij de rechtbank van Port-au-Prince. Tientallen van hen verzamelen zich voor het gerechtsgebouw en eisen de arrestatie van de leidinggevenden van de bank, die zij beschuldigen van diefstal, bedrog en witwassen van geld.
De overgangsregering Latortue heeft eerder al 45 miljoen gourdes geschonken aan verschillende van deze slachtoffers. De regering Alexis wil 100 miljoen voor hen vrijmaken.
In Toronto is in augustus een internationaal congres gehouden over aids. Naar aanleiding hiervan verklaart de directeur-generaal van het ministerie van Gezondheid dat de strijd tegen aids de eerste prioriteit heeft van zijn departement. Volgens hem is het aantal seropositieven, in 1993 nog 6 %, in 2006 verminderd tot 3 %. Deze vermindering zou echter, op zijn minst voor een deel, toe te schrijven zijn aan het overlijden van velen van hen. Van de andere kant kan het teruglopend gebruik van voorbehoedsmiddelen het ontstaan van aids weer doen toenemen.
De mensenrechtenorganisatie, RNDDH, kondigt een campagne aan die aandacht vraagt voor het langdurig voorarrest. Ze zal als thema hebben: gevangen hebben recht op recht.
"Het langdurige voorarrest is een kanker die knaagt aan ons rechtssysteem". Eind september blijken van de 4443 gevangenen slechts 715 veroordeeld te zijn.
RNDDH gaat, samen met de Mennonieten en gesteund door de directie van het gevangeniswezen, socio-culturele activiteiten organiseren om hun eisen voor verbetering van de levensomstandigheden van de gedetineerden kracht bij te zetten.
Deze actie zal in tien van de zeventien gevangenissen plaats vinden. Er zullen sportieve en andere activiteiten worden georganiseerd, cellen zullen worden schoongemaakt, muren gerepareerd. RNDDH wil 1520 pakketten samenstellen met daarin zeep, een handdoek, een tandenborstel en tandpasta. De actie is begonnen in de gevangenis van Carrefour. In een rijdende polikliniek krijgen de gevangenen gratis consult en, indien nodig, medicijnen.
COHAN (Comitée Haïti Nederland)
Red.: André de Waele Wezenland 366 7415 JJ Deventer. E-mail: dewacohan@12move.nl