Stichting Projecthulp Haïti
Nieuws uit Haïti verzorgd door COHAN
Op 21 April zal de tweede ronde van de parlements- en lokale verkiezingen plaatsvinden. Een aantal verantwoordelijken voor de kiesbureaus is vervangen. Voor de waarnemers heeft het CEP een paar dagen generale repetities georganiseerd. Enkele politieke partijen hebben allianties gesloten, omdat zij het belangrijk vinden dat: "politieke partijen zich hergroeperen om in het parlement sterke blokken te vormen".
Justitia et Pax wil 110 waarnemers sturen, maar ondervindt moeilijkheden om deze door het CEP erkend te zien. Om de tweede ronde goed te doen verlopen vraagt zij dat het personeel van de kiesbureaus hun achterstallig salaris krijgt uitbetaald. En ze vraagt nogmaals dat het CEP rekening houdt met het feit dat er mensen zijn die noch kunnen lezen of schrijven.
De toezichtcommissie is van mening dat het CEP bij de eerste ronde meerdere keren fout is geweest. Zo zou zij het oordeel van de commissie van beroep naast zich hebben neergelegd en het verkiezingsdecreet niet hebben gerespecteerd waar dit gaat over de nationaliteit van de kandidaten. Bovendien heeft zij de uitslag bekend gemaakt voordat alle stemmen geteld waren.
De staatscommissie heeft aan zes kandidaten gevraagd haar met spoed de documenten te tonen waaruit moet blijken dat zij de Haïtiaanse nationaliteit hebben.
Préval heeft een werkbezoek van vier dagen afgelegd aan Cuba. Op de vraag van Cubaanse journalisten naar het waarom van dit bezoek antwoordde hij: "Is van een land houden niet voldoende om het te bezoeken?" Hij benadrukte dat er tijdens zijn eerste ambtsperiode (1996-2001) nauwe banden met Cuba waren en dat die niet verslechterd zijn. Hij herinnert hierbij aan de samenwerking tussen Cuba en Haïti op het gebied van gezondheid, landbouw, visserij, suikerindustrie, cultuur en opvoeding.
Op het ogenblik werken 353 Cubanen in 79 van de 133 gemeentes. Cubaanse artsen hebben sinds hun komst in 1998 meer dan acht miljoen patiënten ontvangen en honderdduizend chirurgische ingrepen gedaan.
Préval dankt Cuba voor het toelaten van 670 jongeren die er medicijnen studeren, medische technologie of worden opgeleid tot verpleegkundige. Het vorig jaar sloten 128 Haïtianen in Cuba hun medische studie af.
De president was vergezeld van 60 Haïtianen die in Cuba medicijnen willen studeren en van 40 patiënten. De laatsten zullen er gratis een oogoperatie ondergaan.
In Havanna pleitte Préval voor het opnemen van Haïti in de Caraïbische en Latijns Amerikaanse gemeenschap. "Als wij ons niet integreren in de regio, hebben we grote moeilijkheden om ons te ontwikkelen".
In een tv-interview zei hij dat Haïti geconfronteerd werd met interne en externe problemen en dat het nodig is het volk "met veel begrip de werkelijkheid onder ogen te doen zien".
Sinds enkele dagen wordt er in het academisch ziekenhuis gestaakt. De verpleegkundigen eisen uitbetaling van het achterstallig salaris. Ook in andere ziekenhuizen in de departementen Noord, Noord-Oost, Zuid-West en in het centrum wordt gestaakt.
Op 10 april is er een raad in het leven geroepen die belast is met toezicht op de rechterlijke macht en de behandeling van dossiers van rechters die betrokkene zijn bij omstreden beslissingen. Het Burgerforum voor Hervorming van de Rechtspraak en het Verbond van Advocaten vinden dat het creëren van deze raad, zonder overleg, de afhankelijkheid van de rechterlijke macht ten opzichte van de uitvoerende macht alleen nog maar versterkt.
Verschillende uitspraken van de rechterlijke macht veroorzaken nu al onrust. Zo worden een hoge politiefunctionaris en twee politiemensen door een rechter-commissaris in vrijheid gesteld. Ze zaten sinds november 2005 in voorarrest wegens verdenking van medeplichtigheid aan het bloedbad in Martissant, dat negen doden en vier gewonden eiste. Eerder al werden een commissaris van politie en vijf andere politiemensen, verdacht van hetzelfde misdrijf, in vrijheid gesteld.
De Zuid-Afrikaanse minister van Buitenlandse Zaken verklaart dat zijn land "verlangt dat Jean Bertrand Aristide nog blijft" en dat zijn terugkeer de "instemming moet hebben van de president en de regering van Haïti".
Volgens het dagblad La Nouvelliste is het leven in Cité Soleil sinds 7 februari weer normaal geworden. Er is geen geweld meer en auto's kunnen zonder problemen de wijk in en uit gaan. Elders werden echter de lijken gevonden van drie jonge mannen. Twee van hen waren geboeid en geheel ontkleed.
24 aprilVolgens het CEP heeft maar 28 % van de stemgerechtigden deelgenomen aan de tweede ronde voor de parlementsverkiezingen. Het hoofd van de Europese waarnemers schat hun aantal niet hoger dan 15 %; andere denken eerder aan ongeveer 20 %.
Volgens Latortue is het in Haïti de gewoonte de parlementsverkiezingen niet serieus te nemen. Maar "deze gewoonte moet veranderen". Hij herinnert eraan dat de grondwet van 1987 het parlement werkelijk macht geeft. "Zo kan René Préval geen premier uitkiezen zonder instemming van het parlement."
De algemeen secretaris van het CEP schrijft deze geringe deelname toe aan het feit dat de Haïtianen "présidentialistes" blijven en dat de kandidaten bij gebrek aan middelen geen echte campagne hebben kunnen voeren om de kiezers te bewegen ook in de tweede ronde hun stem uit te brengen.
Over het algemeen verliep de tweede ronde zonder al te grote problemen.
Maar in de Artibonite wordt een kandidaat door zijn neef, kandidaat voor een andere partij, vermoord. In Deschappelles raakt een waarnemer door een kogel van een van de kandidaten gewond. In Acul du Nord maken aanhangers van een kandidaat zich meester van de stembussen. Iets eerder probeert een tiental personen onrust te zaaien, maar ze werden gearresteerd. Ook elders vonden dergelijke ongeregeldheden plaats, zo ook in Cité Soleil waar gefraudeerd en geschoten werd.
Préval heeft tijdens zijn bezoek aan Cuba in Havanna een onderhoud gehad met de ambassadeur van Venezuela en verklaart dat Haïti deel zal uitmaken van Petrocaribe, dat aan haar leden olie levert tegen gunstige voorwaarden. President Hugo Chavez kondigt in zijn wekelijks radio- en televisieprogramma "Alò Presidente" aan dat Préval een kort bezoek aan Venezuela zal brengen. "We bereiden ons voor hem een warm onthaal te bieden. Hij zal hier morgen met aan delegatie aankomen".
De Wereldbank en het IMF hebben en nieuwe lijst opgesteld van elf arme landen met grote schulden. Onder bepaalde voorwaarden kunnen die gedeeltelijk worden kwijtgescholden. Zeven Afrikaanse landen staan er opnieuw op, maar nu ook vier andere, waaronder Haïti.
Om voor vermindering van schulden in aanmerking te komen moeten deze landen tussen 1 oktober 1996 en 31 december 2006 een hervormingsprogramma hebben gemaakt dat door alle twee is goedgekeurd en tot voldoende resultaten heeft geleid.
Het Platform voor een Alternatieve Ontwikkeling vindt dat de geëiste hervormingsprogramma's meestal bestaan uit een geheel van maatregelen die rampzalige gevolgen hebben voor de armen en waarschijnlijk weinig toegepast zijn op de situatie van Haïti.
Op 19 februari wordt een protestantse kerk in Bois de Bouquet aangevallen, waarbij een diaken wordt gedood en vier andere personen ernstig gewond raken. De Protestante Federatie roept de politie en het gerecht op door te gaan met het zoeken naar de schuldigen en hun opdrachtgevers. Twee gemeenteambtenaren zijn hiervoor al aangehouden.
Leden van een van de cellen van de volksorganisaties Lavalas kondigen een nieuwe actie aan om de onvoorwaardelijke terugkeer van Aristide te bewerken.
1 meiHet CEP maakt officieel de definitieve uitslag van de tweede ronde bekend. 31 % Procent van de kiesgerechtigden heeft zijn stem uitgebracht. L'Espoir, de partij van Préval, heeft in de senaat een relatieve meerderheid: 11 van de 27 zetels. De definitieve zetelverdeling in de Kamer van afgevaardigden laat nog op zich wachten, omdat in sommige districten de eerste ronde moest worden overgedaan en de tweede nog moet plaatsvinden. L'Espoir zal er wel als belangrijkste partij uitkomen, maar zal niet alleen kunnen regeren. Hier wreekt zich het feit dat de partij van Préval niet in alle districten kandidaten heeft gesteld.
De politie heeft met name in het noorden tientallen arrestaties verricht wegens pogingen tot fraude en verboden wapenbezit.
Veel kandidaten betwisten de uitslag. Er bestaat de mogelijkheid dat in sommige districten de tweede ronde moet herhaald worden.
Onder de gekozen afgevaardigden bevindt zich ook iemand die sinds enige maanden in de gevangenis zit wegens autodiefstal. Dit heeft echter niet verhinderd dat er toch op hem gekozen werd. Over andere gekozenen gaat het gerucht dat zij betrokken zijn bij vuile zaakjes, wat het aanzien van het parlement kan verzwakken.
Préval betreurt de zwakke opkomst. "Het parlement speelt een beslissende rol in de samen-stelling van de regering, in de goedkeuring van de begroting en in controleren van de regering". Hij herhaalt zijn belofte dat hij gesprekken zal voeren met alle partijen en groeperingen "met als doel een beleidsplan te maken voor korte, middel lange en lange termijn". "L'Espoir pretendeert niet de wijsheid in pacht te hebben en evenmin te kunnen beschikken over alle deskundigheid die nodig is om het land tot ontwikkeling te brengen. Ik denk dat het Haïtiaanse volk op het ogenblik vraagt dat iedereen zich inzet om gezamenlijk de levensomstandigheden van het volk te verbeteren".
Gezien de reacties lijkt deze oproep vruchten af te werpen. Evans Paul, wiens partij elf zetels heeft in de Kamer van afgevaardigden : "President Préval kan rekenen op onze steun in het parlement". De Fusie van sociaal-democraten, die drie senatoren en twaalf afgevaardigden in het parlement heeft: "Wij zullen de regering Préval steunen. Van obstructie zal geen sprake zijn". De OPL garandeert dat zij wil dat de regering Préval een succes wordt en dat zij zal daaraan meewerken.
Préval wil vermijden dat China, dat de regering van Taiwan niet erkent, een veto uitspreekt over een nieuw mandaat voor Minustah. Hij heeft daarom Taiwan, dat jarenlang veel financi-ële en materiële hulp Haïti heeft gegeven, gevraagd niet zijn premier te sturen bij zijn installatie, maar iemand van lagere rang.
Bij zijn terugkomst uit Venezuela spreekt Préval van "een fantastisch ontvangst"en dat hij een land ontdekt heeft dat Haïti wil helpen. Het akkoord met Petrocaribe voor een voordelige levering van olie zal direct na zijn beëdiging getekend worden.
Haïti krijgt drie maanden tijd om 60 % van de geleverde olie te betalen. De rest moet binnen 25 jaar betaald zijn tegen een rente van 1% per jaar.
De staat verkoopt de olie aan de privé-sector. Het verschil tussen in- en verkoop wordt in een ontwikkelingsfonds gestort. Niet iedereen is hiermee tevreden. Voor particulieren zal de olie-prijs niet zakken. Het zou volgens hen beter zijn dat het olieprogramma geheel in de handen van de overheid zou komen te liggen en dat de staatsmagazijnen weer geopend werden, waar-door de bevolking de olie tegen een lagere prijs zou kunnen kopen dan nu.
Een Amerikaanse onderneming heeft volgens een contract van 2003 het recht om onderzeese schatten op te duiken tegen 50 % van de opbrengst ervan. Volgens deze onderneming blijkt echter dat vier bronzen kanonnen die gevonden zijn bij Ile-à-Vaches naar Panama zijn ver-voerd, toen haar schepen in de VS lagen. De waarde van elk zou rond twee miljoen dollars zijn. Ook zou goud en smaragd gestolen zijn. Volgens de onderneming had dit nooit kunnen gebeuren zonder medeweten van de regering. Ze heeft nu opdracht gekregen Haïti te verlaten.
8 meiHet CEP maakt de definitieve uitslag van de parlementsverkiezingen bekend. L'Espoir, de partij van Préval heeft 11 senatoren en 20 gedeputeerden en heeft daarmee het grootste aantal zetels in de senaat en het Huis van afgevaardigden. De eerste vergadering van beide kamers zal plaatsvinden op 9 mei.
Op 14 mei zal Préval voor beide kamers zijn eed afleggen.
Voor zijn beëdiging brengt Préval een bezoek aan Canada. Voor de pers verklaart hij dat hij voor alles de internationale partners van Haïti zijn hervormingsplan wil uitleggen. Hij noemt zijn twee belangrijkste doelen: Haïtiaanse instituties weer op de been helpen en gunstige voorwaarden scheppen voor investeerders.
"Wij hebben dertig jaar van stabiliteit gehad onder de dictatuur en twintig jaar instabiliteit waarin we streefden naar democratie. Nu streven wij naar stabiliteit binnen een democratie."
Préval roept Canada op zich voor Haïti dat in opbouw is te blijven inzetten.
Tijdens zijn bezoek beloofde Canada een extra hulp van 48 miljoen Canadese dollars.
Volgens Radio Kiskeya heeft Préval de zakenmensen in de diaspora ervan verzekerd dat hij privé-kapitaal aanmoedigt. Hij zegt toe het telefoonbedrijf en de nationale kredietbank te pri-vatiseren. Hij roept de Haïtiaanse gemeenschap op de bladzijde van het verleden om te slaan en zegt van geen partij lid te zijn. Als een aantal van zijn aanhangers "Aristide-Préval" roe-pen, reageert hij hierop door te zeggen: "Het is tijd een eind te maken aan demagogische slo-gans."
Reporters Sans Frontières (RSF) maakt de balans op van de regering Latortue wat betreft haar onderzoek naar de moorden op journalisten. "Ondanks gedane beloften in 2004 is er nog steeds een totale straffeloosheid." Ze wijst hierbij naar de moorden op Jean Dominique en Brignol Lindor, die respectievelijk in 2000 en 2001 vermoord zijn. "Het heeft bijna een jaar geduurd eer een nieuwe rechter, zonder de benodigde middelen, op 3 april 2005 de zaak weer opnam en de drie verdachten zijn in februari uit de gevangenis ontsnapt." De zaak Brignol ligt sinds 21 april 2003 nog steeds bij het Hof van cassatie.
COHAN (Comitée Haïti Nederland)
Red.: André de Waele Wezenland 366 7415 JJ Deventer. E-mail: dewacohan@12move.nl
