Stichting Projecthulp Haïti
Nieuws uit Haïti verzorgd door COHAN
In een container worden meer dan 60 Haïtianen vanuit Cap Haïtien clandestien over de grens naar de Dominicaanse Republiek vervoerd. Hun bestemming zou Santiago zijn, 150 km verder. Ze zijn al twee dagen onderweg wanneer blijkt dat er minstens 24 gestikt blijken te zijn.
Volgens een andere lezing zou de chauffeur een Dominicaanse patrouille hebben willen ontwijken en zou daarbij de macht over het stuur verloren hebben. Dit zou ook het aantal gewonden (een dertigtal) verklaren.
De vrachtwagen die de doden naar de Ouanaminthe zou vervoeren wordt door een menigte die de weg blokkeert tegen gehouden en met stenen bekogeld. Blauwhelmen komen tussen beide en schieten. Een persoon wordt dodelijk getroffen. De chauffeur ziet zich gedwongen terug te keren naar het buurland, waar de doden begraven worden in een gemeenschappelijk graf. De grens wordt tijdelijk gesloten.
Het autopsierapport wijst uit dat generaal Bacellar inderdaad zelfmoord heeft gepleegd. Ook het onderzoek van Minustah komt tot dezelfde conclusie.
Volgens Valdés wordt er via de pers een haatcampagne gevoerd tegen de aanwezigheid van de VN. Deze hetze zou medeoorzaak kunnen zijn van de zelfmoord. De Vereniging van de Haïtiaanse media protesteert verontwaardigd tegen deze aantijging.
De staking waartoe de Kamer van Koophandel, hierbij gesteund door verschillende politieke partijen, heeft opgeroepen legt Port-au-Prince en andere steden voor een groot deel plat. Zij wil hiermee Minustah onder druk zetten om met spoed actie te ondernemen tegen gewapende bendes. De Groep van 184 organisaties uit het maatschappelijk middenveld wil op 16 januari demonstreren voor het gebouw van Minustah.
Minustah en de politie bevrijden in Cité Soleil drie personen uit de handen van hun ontvoerders. Bij een andere operatie worden volgens het Haïtiaanse Persbureau minstens drie mensen gedood en raken enkele anderen gewond.
In de eerste dagen van januari zouden 11 mensen zijn ontvoerd en 36 in de laatste tien dagen van vorig jaar.
Blauwhelmen richten door heel de stad controleposten op om voertuigen te onderzoeken. De politie van haar kant meldt verschillende netwerken van ontvoerders te hebben opgerold.
In Carrefour worden twee agenten door kogels gedood en vijf gewond.
De laatste dagen breekt in Port-au-Prince plotseling een golf van geweld uit.
In de wijk Martissant raken twee bendes slaags. Ook in het noorden van de stad breekt geweld uit. Voorbijgangers worden beschoten en beroofd. Meerdere ondernemers overwegen hun bedrijf te sluiten, waardoor meer dan 5.000 mensen werkloos zouden worden.
Een Spaans persagentschap interviewt een bendeleider van Cité Soleil die beweert Préval te steunen. Hij laat zijn wapens zien en rechtvaardigt zich door te zeggen: "Wij vechten om in Cité Soleil te overleven. We hebben niets, geen eten, geen drinkwater, geen elektriciteit, geen gezondheidszorg, geen scholen. De regering beschouwt ons slechts als een probleem en niemand van de Haïtiaanse bourgeoisie doet iets om hieraan iets te veranderen."
Ook Petion-Ville wordt niet gespaard voor ontvoeringen. In een luxe villa bevrijdt de politie er elf personen.
De directeur-generaal van het CEP stelt zich er garant voor dat de verkiezingen van 7 februari doorgaan. "De technische problemen zijn opgelost." Volgens hem is men al begonnen met het werven van personeel dat de kiesbureaus moet bemannen. Maar de voorzitter is minder optimistisch en verklaart te zullen aftreden als ze niet op 7 februari plaatsvinden.
De kandidaat van het OPL vindt dat de kiesbureaus slecht verspreid zijn. Dit zou met opzet gebeurd zijn om daarmee een groot aantal kiezers uit te sluiten.
De president en de premier hebben een commissie in het leven geroepen die moet toezien op het eerlijk verloop van de verkiezingen. Ze is samengesteld uit personen uit verschillende groeperingen van de maatschappij.
Amnesty International voert actie voor de bevrijding van pater Gérard Juste. Hij lijdt aan leukemie. In Miami komen op 10 december meer dan duizend mensen samen om zijn vrijlating te eisen. Op 30 januari mag hij om gezondheidsredenen tijdelijk naar de VS. De voorzitter van de senaat had de Haïtiaanse autoriteiten hierom gevraagd. Hij zal zich later nog voor een Haïtiaanse rechter moeten verantwoorden.
23 januariEen belangrijke internationale delegatie is naar Haïti gereisd om met klem erop aan te dringen dat de verkiezingen die gepland zijn op 7 februari zullen doorgaan. Verschillende presidents-kandidaten wijzen de delegatie op het risico van een lage opkomst, waardoor de geldigheid van de uitslag in twijfel zou kunnen getrokken worden. Ze wijzen hierbij op de angst voor bendes, de slechte spreiding van de kieslokalen en de kieskaarten.
De inwoners van Cité Soleil kunnen hun stem uitbrengen in zes kieslokalen die aan de rand van de wijk geopend zullen worden.
Op 19 januari heeft 72 % van de 2,8 miljoen kiesgerechtigden een identiteitsbewijs in hun bezit. Drie duizend personen zouden geprobeerd hebben meer dan een kaart te bemachtigen maar werden ontdekt door de computer waarin hun vingerafdrukken waren opgeslagen.
In Saint-Marc worden de avond voor een optreden van Préval een podium en andere zaken in brand gestoken. Volgens hem heeft Aristide geen enkele invloed op zijn politieke agenda. Voor Associated Press verklaart hij dat hij nooit lid is geweest van Fanmi Lavalas.
Wat Minustah betreft zegt hij dat hij wil dat die vertrekt wanneer de Haïtianen zelf hun veiligheid kunnen garanderen, maar niet eerder. Wanneer hij de balans over zijn regeerperiode opmaakt, zegt hij: "Wij hebben niet gestolen en de mensenrechten niet geschonden."
Cité Soleil blijft zorgen baren. Valdés verklaart voor een radio dat de blauwhelmen de wijk zullen bezetten en dat daarbij waarschijnlijk doden zullen vallen. "Wij moeten er ons gezag met geweld opleggen, andere middelen zijn er niet."
Volgens Reuters beweren functionarissen van de VN dat generaal Bacellar het niet eens was met de plannen van Valdés.
Van de blauwhelmen die in Cité Soleil een wegversperring willen verwijderen worden er twee gedood en een derde raakt er gewond. In de daarop volgende nacht worden volgens de leiding van het Catharina ziekenhuis, waar Artsen zonder Grenzen werken, vier personen gedood en een veertig gewond. Volgens ooggetuigen schoten de blauwhelmen in het wilde weg. Een woordvoerder van Minustah verklaart dat de militairen alleen schieten als ze worden aangevallen. Daags daarop werd het ziekenhuis zelf beschoten.
Een dag later worden twee agenten gedood, een in zijn auto door twee motorrijders en de ander toen hij dienst deed als verkeersagent.
Artsen zonder Grenzen heeft sinds eind 2004 in een ziekenhuis in Port-au-Prince een 56 bedden tot haar beschikking waar zij gratis noodhulp verleent aan gewonden. In dit en in dat in Cité Soleil is het aantal binnengebrachte patiënten sinds november 2005 sterk toegenomen: in november waren het er 147, in december 220. Het zijn slachtoffers van geweld, waarvan de meeste door kogels werden getroffen.
Een stuk of tien buitenlandse vrijwilligers werken er samen met Haïtianen.
Volgens twee peilingen (op 5 en 12 december) zou Préval 37 % van de stemmen krijgen. Na hem volgen Baker (een zakenman) met 10 % en Leslie Manigat met 8 %. De 32 andere kandidaten verdelen de overige 45 %. Van de 1200 ondervraagden gelooft 43 % dat de verkiezingen eerlijk zullen verlopen, 36 % meent van niet.
In de straten van Port-au-Prince voert de politie van Minustah samen met de Haïtiaanse politie steeds meer controles uit. Toch blijft geweld niet uit. Bij een confrontatie tussen twee bendes vallen veel gewonden. Na afloop worden enkele lijken gevonden.
Een politieagent wordt door onbekenden vermoord. Vier dagen later vallen jongeren met wapens in het centrum voorbijgangers aan en beroven hen.
Drie Fransen, waaronder een religieuze van 80 jaar, en hun chauffeur worden tussen het vliegveld en Cité Soleil ontvoerd. De ontvoerders zouden honderd duizenden dollars eisen. Een paar dagen later worden ze vrijgelaten, officieel zonder betaling van losgeld, door tussenkomst van een speciaal opgerichte anti-kidnapping eenheid.
In Cité Soleil hebben zich ongeveer 70.000 kiesgerechtigden laten inschrijven. Een paar honderd mensen eist in een demonstratie dat de kiesbureaus in de wijk zelf gevestigd moeten zijn. De directeur van het CEP reageert hierop door te zeggen: "Als ik zelf er niet binnen kan komen, welk recht heb ik dan mijn mensen daarheen te sturen?".
Justitia et Pax vraagt het CEP opnieuw ervoor te zorgen dat ook analfabeten kunnen stemmen.
Het CEP heeft alle kiesgerechtigden opgeroepen hun stem uit te brengen. Door een somber beeld te geven van de huidige situatie wil zij het belang van de verkiezingen onderstrepen.
Latortue zegt dat hij mikt op een opkomst van meer dan 60 %. Er zijn 9200 kieslokalen. Ze zullen geopend zijn van 's morgens 6 tot 's avonds 6 uur.
Twee van de presidentskandidaten zijn intussen overleden, zodat er nog 33 over zijn.
Een vrouwencollectief heeft 25 vrouwen geteld die zich kandidaat hebben gesteld voor de senaat en 76 voor de Kamer van afgevaardigden.
Een vrouw heeft zich kandidaat gesteld voor het presidentschap.
Twee leden van de Raad van Wijzen hebben ontslag genomen. Zij vinden dat zij hun taak onmogelijk kunnen vervullen vanwege de houding van de regering. Zij verwijten haar zich niet te houden aan de regels van het democratisch spel en de principes van de grondwet te schenden. Hun verwijt treft ook het CEP. Het zou onder druk van de internationale gemeenschap, die betrokken is bij het verkiezingsproces, onverantwoord handelen.
Voor de regering is het vertrek van de twee een opluchting, zegt Latortue en de Raad zou toch al moeten verdwijnen na de benoeming van de nieuwe premier.
Van verschillende kanten wordt kritiek geuit op de keuze van de 36584 personen die de kieslokalen moeten bemannen.
In het zuidwesten heeft een aantal politieke partijen een klacht ingediend tegen het CEP. Het zouden alleen maar eigen vertegenwoordigers van hun eigen partijen zijn die hiervoor werden aangesteld.
De directeur van de raad die toezicht moet houden op het goede verloop van de verkiezingen klaagt over het weinig toegerust zijn van de kieslokalen en over hun spreiding over het land en de regio's.
De p.r.-verantwoordelijke van het CEP zou zijn directeur verweten hebben systematisch artikelen van het decreet, dat de samenstelling van de kieslokalen regelt, te hebben geschonden.
De resultaten van de verkiezingen kunnen volgens het CEP drie dagen later verwacht worden. Alle gegevens zullen dezelfde dag nog naar een centrale plek gezonden worden, waar ze door 163 computers zullen gaan. Dat is iets nieuws. Het centrum is gelegen in het industrie-gebied tussen het vliegveld en Cité Soleil en zal bewaakt worden door een bataljon Chinese politiemensen van Minustah. Leiders van politieke partijen, vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld en diplomaten zijn uitgenodigd aanwezig te zijn bij de telling van de stemmen. Noch Minustah, noch de OAS is gerechtigd de procesverbalen aan te raken.
Latortue zegt de ordetroepen de veiligheid van de kieslokalen zullen garanderen.
De nieuwe commandant van Minustah, generaal Siqueira, verklaart: "Wij beschikken over snelle interventie-eenheden die binnen vijf à tien minuten elk kieslokaal, waar ook, kunnen bereiken als er zich problemen zouden voordoen."
De ontwikkelingsorganisatie Oxfam onderstreept echter dat in Port-au-Prince "de wet van de wapens"geldt. "Veel inwoners van Port-au-Prince hebben ons gezegd dat zij te bang zijn dinsdag naar de kiesloken te gaan." Volgens Oxfam zouden ongeveer 210.000 illegale wapens in omloop zijn.
Het Frans persagentschap AFP zegt dat sinds een paar dagen geen enkele gewonde in het Catharina ziekenhuis van Cité Soleil is opgenomen. Volgens het Haïtiaanse persbureau AHP hebben allerlei kandidaten voor beide Kamers in de wijk campagne kunnen voeren.
"De situatie is veel verbeterd", zegt het hoofd van Artsen zonder Grenzen die dit ziekenhuis leidt. Twee maanden eerder heeft men er 150 patiënten behandeld die door kogels waren getroffen, slachtoffers van botsingen tussen bendes.
Generaal Siqueira zegt dat hij verwacht dat manschappen van de VN zich in Cité Soleil zullen instaleren, maar hij licht hierbij toe dat bij de plannen om de wijk veilig te maken het vermijden van slachtoffers absolute prioriteit heeft.
De presidentskandidaten gaan in het hele land door met campagne voeren. Préval echter heeft om veiligheidsredenen de laatste bijeenkomst in het centrum van Port-au-Prince geannuleerd. Bij zijn toespraken waren de twee woorden die zijn boodschap domineerden: veiligheid en investeringen. Voor de veiligheid rekent hij voorlopig op Minustah. Wat investeringen betreft zegt hij dat de staat niet voor iedereen voor werk kan zorgen, maar dat de privé-sector dit moet doen. De staat kan slechts de voorwaarden scheppen voor ontwikkeling.
Wat Cité Soleil betreft vindt hij dat de kidnappers gegrepen en veroordeeld moeten worden, maar dat de oplossing van de problemen in de wijk niet militair, maar sociaal van aard is.
Over de mogelijke terugkeer van Aristide verwijst hij naar artikel 41.1 en artikel 42 van de grondwet. Het eerste verbiedt verbanning, het tweede zegt: niemand kan zich onttrekken aan justitie. "Hiervan uitgaand", zegt Préval, "is het aan Aristide om uit te maken of nu terugkeren naar Haïti in zijn belang is."
Wanneer bij de eerste stemming geen 50 % behaald wordt door een van de kandidaten, volgt op 19 maart een tweede stemming.
COHAN (Comitée Haïti Nederland)
Red.: André de Waele Wezenland 366 7415 JJ Deventer. E-mail: dewacohan@12move.nl
